Hậu Lê Thống Chí (Theo Bản In Của Nhà In Trường Xuân Năm 1950)
Hậu Lê thống chí là một tác phẩm của Ngô gia văn phái, được biên soạn trong khoảng thời gian từ cuối thế kỷ XVIII đến đầu thế kỷ XIX, ghi chép một cách hệ thống các biến cố lịch sử từ thời Lê mạt đến khi triều Nguyễn được thành lập.
Tác phẩm tập trung phản ánh sự suy thoái của chính sự Đàng Ngoài dưới thời Lê - Trịnh, với những biểu hiện như quyền thần chuyên chính, vua Lê hữu danh vô thực, đời sống nhân dân điêu đứng. Bên cạnh đó, tác phẩm cũng ghi lại quá trình hình thành và phát triển của phong trào Tây Sơn, dưới sự lãnh đạo của Nguyễn Huệ. Đặc biệt, chiến thắng Kỷ Dậu (1789) trước quân Thanh xâm lược đã được tái hiện một cách chi tiết, thể hiện tài thao lược quân sự của Nguyễn Huệ.
Hậu Lê thống chí, hay còn gọi là Hoàng Lê nhất thống chí, không chỉ là nguồn sử liệu quan trọng mà còn là một tác phẩm văn học có giá trị, cung cấp cho hậu thế cái nhìn toàn diện về một giai đoạn lịch sử đầy biến động của dân tộc
