Tôi đi học - Thanh Tịnh (CTST)

1. Tiểu sử

- Thanh Tịnh (1911 – 1988) tên khai sinh là Trần Văn Ninh, quê ở xóm Gia Lạc, ven sông Hương, ngoại ô thành phố Huế.

- Từ năm 1933, ông đi làm ở các sở tư rồi vào nghề dạy học và bắt đầu viết văn, làm thơ.

2. Sự nghiệp văn học

a. Tác phẩm chính

- Tác phẩm chính: Hận chiến trường (tập thơ, 1937), Quê mẹ (tập truyện ngắn, 1941), Ngậm ngải tìm trầm (tập truyện ngắn, 1943)…

b. Phong cách nghệ thuật

- Sáng tác của ông đều toát lên vẻ đẹp đằm thắm, êm dịu, trong trẻo.

c. Giải thưởng

- Ông được tặng giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật năm 2007.

Sơ đồ tư duy về tác giả Thanh Tịnh:

Trần Văn Ninh (191 - 1988), quê ở xóm Gia Lạc, ven sông Hương, ngoại ô thành phố Huế.

Từ năm 1935, ông làm việc ở các sở tư và sau đó trở thành giáo viên, đồng thời bắt đầu viết văn, làm thơ.

Ông có các tác phẩm chính như: "Hận chiến trường" (thơ, 1957), "Quê mẹ" (truyện ngắn, 1941), "Ngâm ngải tìm trầm" (truyện ngắn, 1945).

Sáng tác của ông mang vẻ đẹp đằm thắm, êm diu và trong trẻo.

Ông được tặng giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật năm 2007.

1. Tìm hiểu chung

a. Xuất xứ

- In trong tập Quê mẹ, xuất bản năm 1941, thuộc thể loại hồi ký: ghi lại những kỷ niệm đẹp của tuổi thơ trong buổi tựu trường.

b. Bố cục: 3 phần

- Phần 1 (từ đầu… “trên ngọn núi”): Tâm trạng nao nức về kỉ niệm của buổi tựu trường đầu tiên.

- Phần 2 (tiếp… “tôi cũng lấy làm lạ”): Khung cảnh sân trường làng Mĩ Lí ngày khai trường.

- Phần 3 (phần còn lại) Cảm xúc nhân vật "tôi" khi vào lớp.

2. Giá trị nội dung và nghệ thuật

a. Giá trị nội dung

Tái hiện tâm trạng hồi hộp, cảm giác bỡ ngỡ, kỉ niệm trong sáng tuổi học trò của nhân vật “tôi” trong buổi tựu trường đầu tiên.

b. Giá trị nghệ thuật

- Tình huống truyện độc đáo: ngày đầu tiên đi học.

- Sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa các phương thức: tự sự, miêu tả và biểu cảm.

- Truyện cấu tạo theo dòng hồi tưởng: từ hiện tại nhớ về quá khứ.

- Hình ảnh được miêu tả đặc sắc, giàu sức gợi hình, gợi cảm.

- Giọng điệu trữ tình, trong sáng.

- Sử dụng ngôn ngữ giàu yếu tố biểu cảm, hình ảnh so sánh độc đáo ghi lại dòng liên tưởng, hồi tưởng của nhân vật tôi.

Sơ đồ tư duy về tác phẩm "Tôi đi học":

Đoạn trích "Tôi đi học" trong tập "Quê mẹ" (1941) là một hồi ký, ghi lại những kỷ niệm đẹp về buổi tựu trường đầu tiên.

Phần 1: Diễn tả tâm trạng háo hức, nao nức của nhân vật "tôi" khi nhớ về kỷ niệm buổi tựu trường đầu tiên.

Phần 2: Miêu tả khung cảnh sân trường làng Mĩ Lí vào ngày khai trường.

Phần 3: Thể hiện cảm xúc của nhân vật "tôi" khi bước vào lớp học, tái hiện tâm trạng hồi hộp, bỡ ngỡ và những kỷ niệm trong sáng của tuổi học trò.

Đoạn trích sử dụng kết hợp nhuần nhuyễn các phương thức tự sự, miêu tả và biểu cảm. Câu chuyện được kể theo dòng hồi tưởng, với hình ảnh đặc sắc, giàu sức gợi hình và giọng điệu trữ tình, trong sáng. Ngôn ngữ giàu yếu tố biểu cảm, sử dụng so sánh độc đáo để ghi lại dòng liên tưởng, hồi tưởng của nhân vật "tôi".